Bữa trưa bên bờ biển Đồng Châu

(TTO) - Bây giờ về Đồng Châu (Thái Bình), sẽ không còn thấy những bãi biển dài trong câu ca “Anh đi tắm mát” nữa. Cách bờ không xa, chòi nuôi ngao nhấp nhô trên sóng nước, rải rác vươn ra đến tận chân trời.

Bãi biển Đồng Châu không phải là một nơi nghỉ dưỡng lý tưởng nhưng lại là nơi mà dân nhiếp ảnh phía Bắc khá ưa thích, cũng là một địa điểm khám phá thú vị phù hợp cho cuối tuần.
Để tắm biển, du khách sẽ tới với Cồn Đen, Cồn Vành, Cồn Thủ. Còn Đồng Châu và những chòi ngao kiêu hãnh trên biển sẽ chỉ dành làm kinh tế và chủ yếu làm cảm hứng cho dân nhiếp ảnh mà thôi.

< Trên bãi biển Đồng Châu.

Đến dải bờ biển thuộc địa phận xã Đông Minh, huyện Tiền Hải, TP Thái Bình cách Hà Nội trên 100km, ngoài việc được thưởng ngoạn cánh đồng ngao mênh mang trong ánh bình minh, hoàng hôn, ngoài việc được khám phá cuộc sống bám biển của bà con, thì thưởng thức hải sản luôn là một tiêu chí quan trọng.
Dulichgo
Dọc theo bờ biển xã Đông Minh là một dãy quán xá nằm san sát trên đê biển. Có lẽ các hàng quán này sẽ luôn tấp nập vào cuối tuần, khi du khách từ nơi xa và từ chính địa phương tìm đến hít thở không gian mặn mà vị biển và tiệc tùng với những món ăn ngon lành cùng bạn bè.

Chúng tôi dừng xe vào một quán ăn ngay ngã ba đê, được anh bạn người Thái Bình giới thiệu trước. Mấy đứa trẻ tìm lối xuống tầng hầm để ra bờ cát trong khi mọi người ngồi chuyện vãn bên hàng lan can bằng tre nhìn thẳng ra biển chờ bữa trưa.
Nắng không quá gay gắt, nước cao và cát nâu mịn màng. Cách chân quán một quãng, người ta đang đổ đất cát làm bờ chắn, có lẽ nhằm mục đích nuôi trồng thủy sản hơn là để phục vụ du lịch.

< Tôm thẻ chiên giòn ăn với lá lốt sống.

Ngao đã thành đặc sản của vùng duyên hải Nam Định, Thái Bình. Nhưng bữa trưa Đồng Châu của chúng tôi không có loại ngao biển to như cái bát theo lời quảng cáo của người bạn ở Diêm Điền. Thay vào đó, tôi lần đầu tiên được thưởng thức món tôm thẻ chao ăn kèm lá lốt sống. Thoạt nhìn tưởng đơn giản, nhưng ăn rồi, mới thấy khá bất ngờ.

Đợi không lâu, chủ quán đã mang ra hai bát ngao hấp và rổ lá lốt. Ở quê tôi, lá lốt là nguyên liệu để cuốn chả cực ngon và hấp dẫn, không hiểu sao ở Đồng Châu lại mang lá lốt sống lên bàn ăn kèm với các loại rau sống khác. Thấy tôi tò mò, chủ quán bảo, để ăn kèm với món tôm thẻ chiên giòn, sẽ mang lên bây giờ.

Tôm thẻ chân trắng, loại vừa cỡ hai ngón tay, được sơ chế cắt bỏ phần vỏ tôm và ruột tôm trên đầu, giữ nguyên mắt, bóp chút gia vị cho vào chảo dầu nóng già chiên nhanh, lên đĩa vẫn còn bỏng tay. Chọn một lá lốt non, cuốn con tôm vào trong, cũng không cần thêm loại rau kèm nào, chấm với xì dầu mù tạt, đưa lên miệng và cảm giác thật ngỡ ngàng.

Về biển ăn tôm không phải là một lựa chọn gì đặc biệt, nhưng ăn lá lốt sống thì đây là lần đầu tiên tôi thử. Lá lốt vốn vẫn hay có mặt trong ẩm thực Việt với món bò lá lốt, chả viên, nấu ốc, hấp ngao... bổ máu, rất tốt cho sức khỏe, nhưng là lá lốt đã được cho lên chiên chín hay luộc mềm. Còn bây giờ, là những lá đơn xanh nõn hình tim, mặt lá láng bóng, có mùi thơm đặc sắc và vị cay nồng tan ra trên đầu lưỡi, quyện vào vị ngọt và giòn tan của tôm thẻ, lại thêm tí cay xộc của mù tạt...
Dulichgo
Tự nhiên món tôm chiên thông thường được nâng tầm lên độ cao khác biệt, khác hẳn với mấy món tôm hấp, tôm chiên hàng ngày dễ dàng được thưởng thức ở bất kỳ đâu. Mọi người thích thú chọn gói những con tôm thẻ đỏ au vào chiếc lá hình tim xinh xắn, một chút nước chấm rồi bỏ gọn vào trong miệng, nhai kỹ, và hít thở cảm nhận vị cay nồng, ấm áp của món ăn.

< Những chòi ngao trên bãi biển Đồng Châu.

Cảm giác e dè, tò mò ban đầu khi ăn lá lốt sống đã không còn, thay vào đó là sự thích thú, khoái khẩu. Chả thế mà, hai đĩa tôm thẻ chân trắng chiên giòn thoáng cái đã vơi đi hơn nửa, bụng đã no tròn trước khi kịp thưởng thức món cháo ngao.

Biển Đồng Châu sang chiều vắng vẻ. Đám trẻ ăn no lại thích thú xuống dưới gầm quán nghịch cát. Không gian tĩnh lặng, thanh bình. Bình trà nóng khiến câu chuyện trên bàn nước thêm phần rôm rả, nhất là khi tính chuyện ra chợ mua cá bống biển mang về làm quà. Chị chủ quán bảo, cá đồng ba sấp, cá biển sập sôi... mở ra một câu chuyện mới về cách nấu món cá.

Chiều đang rảo bước qua Đồng Châu...

Theo Thủy OCG (Tuổi Trẻ)
Du lịch, GO!

Về phố Khách, Nam Định ăn bánh xíu páo

(TTO) - Cùng với bánh nhãn, bánh gai, kẹo sìu châu… bánh xíu páo đã làm nên sắc màu ẩm thực riêng có của vùng đất dệt Nam Định. Những sáng sớm mùa đông, được cầm trên tay chiếc bánh xíu páo nóng hổi, vàng ươm để thưởng thức, lớp vỏ giòn rụm, mềm mại và lớp nhân thơm nức béo ngậy bạn sẽ cảm nhận được sự thú vị và khó có thể quên được hương vị vừa lạ vừa quen của loại bánh này.

Bánh xíu páo hay xíu báo là một quà vặt có nguồn gốc Trung Hoa, theo chân cộng đồng Hoa kiều khá đông đảo sống ở phố Khách, Nam Định (nay thuộc phố Hoàng Văn Thụ và phố Lê Hồng Phong, TP Nam Định) đã từ rất lâu và dần được xem là món quà vặt dân dã nhưng không kém phần hấp dẫn với du khách khi tới thăm mảnh đất này.

Thoạt nhìn, bánh xíu páo có hình dáng bên ngoài như bánh bao chiên. Vỏ bánh vàng ươm, có thể bóc ra từng lớp mỏng có phần giống với vỏ bánh pía của Sóc Trăng. Nhân bánh là nhân thập cẩm rất thơm và ngậy, gần giống như nhân bánh nướng vào dịp rằm Trung thu.

< Vỏ xíu páo có các lớp mỏng xếp chồng lên nhau.

Nguyên liệu làm bánh xíu páo chỉ là những nguyên liệu đơn giản, thân quen, gồm bột mì, thịt, trứng, bột, mỡ lợn cùng một số gia vị đặc trưng như tiêu, dầu hào, ngũ vị hương, mật ong… Tuy nhiên, để làm nên bánh xíu páo đúng điệu còn tùy thuộc vào bí quyết của mỗi gia đình.
Dulichgo
Vỏ xíu páo được làm từ bột mì. Công đoạn làm vỏ bánh đòi hỏi sự cầu kỳ, khéo léo và kỹ thuật cao của người nhào bột và nặn vỏ bánh. Vỏ bánh đạt tiêu chuẩn là sau khi nướng xong phải đảm bảo vừa có độ giòn mà không bị vỡ nát, các lớp mỏng xếp chồng lên nhau tạo độ mềm cho bánh. Trước khi nướng, người làm bánh còn quét lên bề mặt vỏ bánh một lớp dầu và lòng đỏ trứng đã đánh tan để bánh chín đều, tạo màu vàng hấp dẫn cho bánh.

Nhân bánh được làm từ thịt xá xíu xắt hạt lựu, mỡ lợn, mộc nhĩ, trứng gà luộc và các gia vị. Bằng cách ướp thịt lợn thăn với tỏi băm nhỏ, dầu hào, ngũ vị hương cùng mật ong rồi rán lên cho tới khi hỗn hợp chuyển sang màu nâu sậm người làm bánh sẽ có món thịt xá xíu. Thịt này được xắt hạt lựu, trộn với mộc nhĩ, mỡ lợn thái hạt lựu và hạt tiêu. Mỗi chiếc xíu páo sẽ được cho thêm nửa quả trứng gà luộc.


< Xíu páo ngon hơn khi có cốc đậu nành ngọt mát uống kèm.

Mùi thơm nức, giòn giòn, dai dai của thịt xá xíu đậm đà, vị béo ngậy của mỡ lợn, vị ấm nồng của hạt tiêu và vị bùi bùi của trứng gà quyện với vỏ bánh vừa giòn vừa mềm khiến ai một lần thưởng thức cũng khó mà quên được dư vị ấy. Xíu páo càng ngon hơn khi thưởng thức lúc còn nóng. Đặc biệt, vào những ngày đông lạnh giá, được ngồi bên bạn bè, người thân, nhâm nhi chiếc xíu páo thơm ngậy thì còn gì tuyệt vời bằng.
Dulichgo
Với nhiều thế hệ học trò và nhiều thế hệ người thành Nam, xíu páo không chỉ là một món quà sáng quen thuộc, hấp dẫn mà còn là những kỷ niệm. Khi đi xa, nhớ về hương vị vừa lạ vừa quen ấy, ai đó lại chợt thấy ấm lòng bởi bao ký ức ùa về.

Hiện nay, bánh được sản xuất và bán nhiều ở các phố Hàng Sắt, Hoàng Văn Thụ, Lê Hồng Phong (TP Nam Định) với số lượng lớn không chỉ cung ứng nhu cầu của người Nam Định mà còn xuất đi các tỉnh lân cận. Do nhu cầu của thực khách, hiện nay, tại Hà Nội, các bạn cũng có thể tìm được bánh xíu páo bất kỳ lúc nào. Bạn có thể tới các quán chuyên bán xíu páo hoặc gọi các cửa hàng bán xíu páo online, có chuyển hàng tận nơi với giá cả khá phải chăng.

Theo Nguyễn Hương (Dulich.Tuoitre)
Du lịch, GO!

Măng sặt – đặc sản của núi rừng Yên Bái

Yên Bái là một tỉnh miền núi, diện tích đất rừng chiếm đa số, bởi vậy rừng Yên Bái có rất nhiều các loại măng như: Măng nứa, măng mai, măng lay, măng tre… nhưng nổi tiếng nhất phải kể đến là măng sặt.

Măng sặt có nhiều ở các địa phương nhưng không phải nơi nào măng cũng ngon, có lẽ Yên Bái là mảnh đất có thổ nhưỡng và khí hậu hợp với sự sinh trưởng, phát triển của cây măng. Chẳng thế mà măng sặt Yên Bái đã trở thành món ăn được nhiều thực khách sành ăn bình chọn là món ngon và hấp dẫn nhất.

Măng sặt được mùa nhất là vào cuối tháng 2 đầu tháng 3 dương lịch, thời gian vụ măng ngắn chỉ từ tháng 3 đến tháng 4 hàng năm. Loại măng này thuộc họ tre, thân nhỏ rất thẳng, búp măng to cỡ chuôi liềm, trắng nõn, mềm và ngọt, mọc tự nhiên. Loại măng này có nhiều tại các vùng đồi thuộc huyện Trạm Tấu, Văn Chấn, nhưng nhiều nhất là ở Thị xã Nghĩa Lộ.

Măng sặt có vị ngọt và mềm rất dễ để chế biến các món ăn, phù hợp với khẩu vị của nhiều người, măng sặt ăn ngon nhất khi ngọn măng mới nhú mập mạp, thân mầu trắng còn tươi nguyên mùi đất rừng. Chọn được những cây măng ngon thì cần biết cách chế biến để có những món ăn ngon hấp dẫn nhất. Măng sặt có thể chế biến được rất nhiều các món ăn như: món luộc, món om, món xào, món nướng…
Dulichgo
Để thưởng thức món măng sặt ninh sườn có vị ngon đậm đà, thơm và hấp dẫn, măng sặt được bóc vỏ rồi đập dập, ninh với sườn lợn, cà chua và tỏi, thêm một chút hành, mùi thì bao giờ măng cũng hết trước sườn, bữa sau lại mua măng thả vào ninh tiếp, lạ thay măng vẫn cứ "chạy" hơn sườn.

Để làm món măng xào, người ta bóc vỏ măng và thái vát mỏng sau đó đem xào với lòng gà, lòng vịt hoặc thịt bò. Xen với vài lát cà rốt và ớt tươi, mâm cơm đã có đĩa xào đẹp mắt và ngon miệng.

Với món luộc, ăn kèm phải là nước chấm được pha ngon. Người ta thường dùng gừng, tỏi, lá mùi tàu, hạt dổi giã nhỏ, pha cùng nước mắm, đường để làm dậy lên cái ngon đặc biệt của măng. Tuy nhiên, theo người dân vùng cao có lẽ hấp dẫn nhất vẫn là măng nướng. Chỉ cần nướng măng trên than hồng, khi chín, bóc từng lớp vỏ bên ngoài, ăn sẽ rất ngọt và thơm mà vẫn giữ nguyên được vị của măng rừng.
Dulichgo
Đối với người dân vùng cao hấp dẫn nhất là món măng cho vào than hồng để nướng. Món măng sặt nướng trên bếp lửa ngọt thơm lạ kỳ, nướng đến đâu, bóc vỏ cháy sém, ăn nóng với mắm tôm ớt rất thú vị.

Măng sặt luộc chín, đem rán vàng rồi om với thịt vịt và tỏi, ăn nóng với hạt tiêu, hành, mùi rất lạ miệng. Măng sặt chẻ nhỏ, ngâm với dấm ớt, ớt phải nhiều và cay, đóng lọ ăn dần cũng rất đưa cơm và ngon miệng.

Măng sặt giờ đây đã trở thành món ăn yêu thích của tất cả những ai đã một lần thưởng thức. Vào mùa măng khắp nơi từ vùng thấp đến vùng cao, từ miền núi đến đồng bằng đều bán loại măng này. Trước đây, măng sặt không có nhiều do mọc tự nhiên không có sự chăm sóc. Nhưng khi nhận thấy nhu cầu ẩm thực của người dân và nhiều du khách ở các nơi khác đến với các huyện vùng cao của tỉnh Yên Bái rất ưa thích món măng sặt thì người Dao, Thái đã biết quy hoạch những vùng có măng trên các khu rừng già thành vùng riêng, được chăm sóc nên măng cũng phát triển tốt hơn, mập hơn và ngon hơn.

Vào mùa măng khắp nơi từ vùng thấp đến vùng cao, từ miền núi đến đồng bằng đều bán loại măng này. Món ăn tuy giản dị nhưng hội tụ đầy đủ sự tinh túy của núi rừng Tây Bắc với vị thơm ngon, ngọt đã tạo nên một thương hiệu riêng cho măng sặt – món đặc sản của Yên Bái.

Theo Cổng TTĐT tỉnh Yên Bái
Du lịch, GO!

Nhiều món ngon từ cá linh

Mùa nước về, cá cũng theo con nước tràn ra sông lớn. Một trong những đặc sản của mùa nước nổi là cá linh. Cá linh dễ biến thành các món ngon miệng mà không mất nhiều thời gian.

Dễ làm nhất là món cá linh chiên giòn. Để món ăn ngon, đầu bếp thường chọn cá nhỏ, chừng nửa ngón tay út. Cá được rửa sạch. Người kỹ tính thì mổ bỏ ruột trong bụng cá, tẩy nhớt bằng chút muối. Sau đó mang cá đi tẩm bột. Bột tẩm không quá cầu kỳ, chỉ cần bột mì hoặc bột tẩm chiên bán sẵn ngoài chợ, pha trộn thêm lòng đỏ trứng. Cá được trộn vào hỗn hợp bột, chiên trong chảo ngập dầu. Món này thường ăn kèm rau sống, chấm mắm ớt. Cá chiên có vị ngọt, beo béo, giòn rụm, hòa với vị thơm của các loại rau, rất độc đáo.

< Cá linh kho tiêu.

Với nguyên liệu cá linh, người ta còn có thể chế biến thêm nhiều món ngon dân dã khác: cá linh kho tiêu, kho lạt, kho mía, cá linh nấu canh chua bông điên điển, so đũa hoặc nấu lẩu mắm.

Cách làm các món cũng đơn giản, nhanh chóng. Với các món kho, cá sau khi rửa sạch (để nguyên vẩy), tẩy nhớt, chỉ cần ướp chút gia vị, nước dừa và nước mắm cá linh. Nồi cá chỉ cần để lửa riu riu, khi cá dậy mùi thơm lan tỏa là món kho đã chín.

< Cá linh nấu canh chua bông điên điển.
Dulichgo
Trông cầu kỳ, bắt mắt nhưng món cá linh nấu canh chua bông điên điển lại cực kỳ đơn giản. Nước dừa xiêm làm nước dùng, dằn thêm tí me và gia vị. Chuẩn bị thêm chút tỏi phi, ngò om để món ăn thêm đậm đà. Khi ăn, chỉ cần để nồi nước dùng sôi thì trút cá linh vào, chừng vài phút là cá chín, nhúng thêm rau ăn kèm.

Điểm đặc biệt của các món ăn mùa lũ này là không quá cầu kỳ, chế biến nhanh từ những nguyên vật liệu có sẵn. Chỉ cần 5-10 phút chế biến là có thể món ăn đặc sắc, thơm ngon.
Mùa lũ về mang theo những sản vật tươi ngon và món ăn mùa lũ trở thành đặc sản của miền Tây. Du khách một lần đến miền Tây, hãy thưởng thức những món độc đáo này.

Theo Minh Nhiên (Báo Cần Thơ)
Du lịch, GO!

Ngọt đắng rau nghệ

(TTO) - Cái lạnh se se tiết chớm đông như muốn ru người ngủ vùi trong chăn vào những ngày cuối tuần. Điện thoại chợt reo, người bạn mời gọi: Về Sa Huỳnh ăn rau nghệ thơm ngon đến “quên đời” đi!

Rau nghệ (còn gọi là rau huệ) trông như một loài hoa với thân cao 30 - 40cm mọc hoang dại nơi núi rừng và gò đồi vào mùa mưa, rải rác nhiều nơi trên địa bàn Quảng Ngãi. Dù vậy, nhiều người khẳng định rau nghệ mọc ven núi đồi vùng biển Sa Huỳnh là ngon nhất vì được “tẩm ướp” hương vị mặn mà của đại dương. Và, dường như chỉ có cư dân nơi đây thưởng thức hương vị độc đáo của loại rau dân dã này.

< Cây, hoa và lá rau nghệ.

Bạn nói những năm trước, rau nghệ thường ra hoa vào thời điểm đầu thu, sau những cơn mưa rào tắm mát núi đồi, xua đi cái nóng oi bức của mùa hạ. Nhưng năm nay mưa muộn nên đến chớm đông nghệ mới nở hoa. Có lẽ do mong đợi nên hương vị của rau cũng đậm đà hơn so với những năm trước?
Dulichgo
Chỉ cần mang rổ dạo quanh khu gò đồi gần nhà khoảng mươi phút là đã có mớ rau “lá xanh bông trắng lại chen nhụy vàng” khiến thực khách gật gù khen ngợi mỗi khi cầm đũa. Chọn ngắt phần lá non và thân hoa, mang về rửa sạch rồi chế biến món xào hay luộc tùy thích.

< Đĩa hoa rau nghệ vừa được hái nơi gò đồi.

Với món luộc thì chỉ cần đun nước sôi rồi cho rau vào, đợi sôi trở lại thì nhấc xuống khỏi bếp và vớt ra đĩa. Rau nghệ luộc chung với rau lang ăn kèm thịt heo luộc chấm mắm nêm thì khó có món gì sánh bằng. Đĩa rau đa sắc với xanh điểm tô màu trắng chen lẫn sắc vàng trông thật bắt mắt. Rau nghệ có vị ngọt đắng dịu nhẹ xen lẫn vị chát của rau lang hòa tan với vị béo của thịt heo cùng vị mặn đậm đà của mắm nêm Sa Huỳnh cứ đọng mãi nơi đầu lưỡi.

< Rau nghệ luộc chung với rau lang ăn kèm với thịt heo luộc chấm mắm nêm Sa Huỳnh.

Hương thơm của rau nghệ cho ta cảm giác ngây ngất hòa cùng với tấm lòng hiếu khách của những người dân quê hiền hậu thủy chung.
Dulichgo
Rau nghệ xào với thịt heo, thịt bò rất thơm ngon, nhưng khi “xào suông” với dầu phộng cũng không kém phần hương vị. Đun sôi dầu phộng với hành tím thái mỏng trên bếp và cho rau vào xào vừa chín. Cho thêm gia vị: muối, đường, bột ngọt… rồi vớt ra đĩa với mùi thơm đặc trưng kích thích vị giác đến “nao lòng”. Món rau nghệ xào luôn sạch đĩa trong bữa cơm gia đình vào những ngày mưa gió.

< Vào những ngày mưa, bữa cơm của nhiều cư dân Sa Huỳnh luôn hiện diện món rau nghệ luộc chung với rau lang.

Loài rau này mọc hoang dại nên không bị nhiễm các hóa chất làm ảnh hưởng đến sức khỏe. Những buổi chăn bò, người dân nơi đây mang theo rổ hái rau về làm thức ăn trong gia đình và bán với giá mỗi ký từ 20.000 - 25.000 đồng để du khách mua về làm quà cho người thân.

Mời bạn hãy đến Sa Huỳnh để được thưởng thức vị ngọt đắng và hương thơm đặc trưng của rau nghệ, hòa cùng niềm vui với người dân quê giàu lòng hiếu khách.

Theo Minh Kỳ (Tuổi Trẻ)
Du lịch, GO!

Vịt Vân Đình và chùa Hương mùa không lễ hội

(TTO) - Trái mùa với lễ hội chùa Hương dịp tết, từ Hà Nội có một tuyến khá kinh điển với dân đi, và thường được chốt bằng một bữa vịt Vân Đình như bạn tôi tấm tắc “Ăn để nhớ... chùa Hương”.

Không vô cớ khi chùa Hương nằm cách Hà Nội chưa đầy 50km đường lại được mệnh danh là “Nam thiên đệ nhất động”, một vùng đất sơn chầu thủy tụ với những người nông dân chân lấm tay bùn, chăm chỉ đồng áng, nuôi trồng đầm phá, làm du lịch tự phát nhỏ lẻ, chân chất và mộc mạc. Tất cả điều đó mang lại cho chúng tôi một sự thỏa mãn không hề nhẹ, đến mức các bạn đồng hành phải thốt lên nhất định sẽ quay lại chốn này vào các mùa khác nhau.

Ở đây chiều xuống “mờ nhân ảnh”

Chuyến đi bắt đầu không thuận lợi. Đường 21B từ Ba La, Hà Đông đi chùa Hương quãng giữa chiều đông nghẹt xe và người, chợ búa họp chiều tràn cả ra lề đường. Những đám mây xám nặng trĩu trên bầu trời, gợi lên những tiếc nuối cho một ngày thu nắng nhuộm vàng óng chiều qua.

< Hành trình chùa Hương mùa không lễ hội.
Dulichgo
Xe qua Tế Tiêu, mưa rơi lộp bộp trên kính xe khiến chiếc máy ảnh nằm yên trong balô hẳn cũng buồn rầu, ủ ê như chủ. Đã gọi điện thoại đặt đò đón đi chụp ảnh hoa súng, thứ hoa vào mùa thu lại sốt xình xịch trên các trang mạng ở Hà Nội, chúng tôi đành hủy ngang và quyết định đi tìm quán cóc nhâm nhi chén trà. Mưa gió sụt sùi thế này, có lẽ ngồi uống chén trà chuyện vãn sẽ hay hơn. Ngang qua bến Đục, những con thuyền nằm úp xếp dọc hai bên bờ. Vào mùa lễ hội, chùa Hương là điểm đi lễ nổi tiếng của miền Bắc, lúc nào cũng đông nghịt người, đò chen nhau chật cả suối Yến.


< Đường vào chùa Hương chiều mùa thu mưa bay.

Nếu chưa thử đi chùa Hương trái mùa, hẳn bạn sẽ không có cái cảm giác thênh thang giữa trời mây sông nước và cảm nhận cái đẹp hư vô, ảo ảnh của chốn này. Ôtô chỉ đến cầu Long Vân - Cây Khế là hết đường. Từ đây thuê thuyền chèo tay đi dọc theo suối ra hướng Thanh Sơn - Hương Đài và cầu Hội - suối Yến. Chiều không có mặt trời và may sao chỉ lất phất mưa. Thật không ai đi chơi như chúng tôi khi trời bắt đầu sâm sẩm tối, chị Xuân chèo đò cứ thắc mắc sao lại đi muộn thế này.

< "Sương khói mờ nhân ảnh".

Chiếc đò nhỏ chở bốn người khách lướt đi trên con suối đầy ắp rong rêu. Trái mùa ít thuyền đi lại nên rong phát triển dày dít dưới mặt nước, chèo tay mệt và nhọc công hơn mùa lễ hội. Xung quanh suối có những đầm thả sen, hoa nở vào quãng tháng 6 hằng năm, mùa này chỉ thấy lá. Chiều bảng lảng sương, núi non bềnh bồng hư hư thực thực. Mấy bạn đồng hành ai cũng ngân nga “Ở đây sương khói mờ nhân ảnh” rồi bảo ước gì chụp được khung cảnh như tranh thủy mặc ngay lúc này tại Suối Yến, chùa Hương.

Vịt Vân Đình - ăn để nhớ chùa Hương

Do không báo trước nên gia đình nhà cô Vĩnh Hằng bên đoạn suối thả hoa súng đang làm Hà Nội náo nức cũng không có đồ ăn cho khách, chúng tôi được mời uống chén trà mạn nóng hổi và ăn cả buồng chuối chín cây trứng quốc, thơm và ngọt đậm đà. Vừa chuyện trò vừa lên kế hoạch quay lại cầu Hội - suối Yến ngủ đêm để đón một ban mai sương khói ảo mộng ở chùa Hương.

< Vịt Vân Đình luộc - món ngon kinh điển.
Dulichgo
Kế hoạch vẫn không ngừng được bàn khi chúng tôi trên xe trở về Hà Nội. Đã quá giờ ăn tối, và như lộ trình của tuyến du lịch chùa Hương kinh điển, chúng tôi tìm quán ăn tối ở thủ phủ Vân Đình, huyện Ứng Hòa. Thị trấn Vân Đình trải dài dọc quốc lộ 21B với vô số biển hiệu quán ăn đã làm nên thương hiệu của vùng: vịt. Một số quán ăn còn đưa hẳn logo VTV1 hay VTV3 lên biển, và khi được hỏi lý do vì sao thì nhân viên quán cho biết vì các kênh truyền hình này từng về đây quay phim và làm chương trình về món vịt Vân Đình!

Trước đây, món vịt Vân Đình nổi tiếng có  nguồn gốc từ “vịt cỏ”, một loại vịt nhỏ, thơm ngon, thịt ngọt, chắc, nhưng do tính kinh tế thấp nên dần dà bà con không nuôi vịt cỏ nữa mà chuyển sang nuôi vịt bầu, đáp ứng nhu cầu ngày càng lớn của thị trường.
Vịt bầu lại được nuôi công nghiệp, tất nhiên không thể ngon như vịt cỏ, nhưng không phải vì thế mà món vịt Vân Đình trở nên bớt khách.

< Vịt Vân Đình nướng thơm lừng.

Vào những ngày cuối tuần, hai bên đường cái quan chạy ngang thị trấn này rất nhiều khách hàng dừng đỗ xe để thưởng thức món đặc sản của đồng quê.

Có khá nhiều món ăn được chế biến từ vịt: luộc, quay, nướng, rang riềng, om sấu, ăn kèm bún và canh măng tiết. Chúng tôi gọi hai món vịt luộc và vịt nướng. Tất nhiên không thể thiếu bát canh măng với bún. Vịt luộc là món nguyên thủy nhất, không được tẩm ướp nguyên liệu gì, chỉ dùng rượu, giấm và muối rửa, bóp sạch rồi cho vào nồi nước để luộc. Nghe đơn giản thế nhưng luộc được con vịt ngon hẳn không phải cứ cho vào nồi là được. Vịt nướng ăn thấy có vị riềng, sả, thơm phức, hẳn là đã được tẩm ướp kỹ trước khi cho vào vỉ kẹp và nướng trên than hồng.

Cái quan trọng hơn cả là nước chấm. Có hai bát nước chấm, một bát mắm tỏi ớt và một bát Maggi tỏi ớt cho các thực khách tùy ý lựa chọn. Nước chấm được pha rất vừa, đủ vị mặn, ngọt, cay cay lại thơm lừng mùi tỏi băm giập giã nhỏ. Giỏ rau sống có giá đỗ, hoa chuối, húng chó và mùi tàu là các loại rau ăn kèm không thể thiếu trong món vịt.
Dulichgo
Cho dù là món luộc hay món nướng, miếng thịt vịt đều rất mềm, thơm ngon, ngọt lừ và béo ngậy. Không còn bụng để thưởng thức thêm món vịt om sấu hay rang riềng, đành tấm tắc hẹn ngày quay lại chùa Hương. Có thêm một lý do để nhớ vịt Vân Đình, món quà dân dã của đồng quê.

Theo Thủy OCG (Dulich Tuoitre)
Du lịch, GO!

11 món ngon Quảng Trị không thể bỏ qua

Những ai đi qua mảnh đất từng hứng chịu nhiều bom đạn thời chiến tranh đều không thể bỏ qua những món ngon đặc trưng nơi đây như thịt trâu lá trơng, bắp hầm, lòng sả, cháo vạt giường, bún hến…

Thịt trâu lá trơng

Món ăn mang tên hai nguyên liệu chính làm nên sự đặc biệt: thịt trâu và lá trơng (trơơng). Thịt trâu vốn bổ dưỡng, chữa được nhiều bệnh như đau lưng, phù chân, phong thấp… Thậm chí có người còn cho rằng nó tốt hơn thịt bò. Chính vì thế, nơi nào cũng có cách chế biến thịt trâu nhưng dám chắc rằng không đâu có vị như ở Quảng Trị này.

Sự kết hợp giữa thịt trâu non và loại là rừng mọc hoang khắp Quảng Trị đem lại mùi thơm cay rất đặc trưng của món ăn. Có 2 món chính được khách ưa chuộng nhất là thịt trâu lá trơng nướng và thịt trâu xào lá trơng. Người thích vị ngọt mềm, thơm nưng nức của thịt trâu còn nguyên vị thì gọi thịt nướng ăn với rau cải, tiêu ớt xanh và nước tương pha tương ớt. Người muốn đậm đà nhiều vị hơn thì gọi thịt xào vừa chín tới. Món nào cũng thơm ngon vô cùng. Đặc biệt thịt trâu lá trơng mà ăn vào những ngày mưa lạnh thì tuyệt.

Lòng sả

Lòng sả là một trong những món ngon Quảng Trị. Nghe tên có vẻ lạ lẫm nhưng cách làm lại khiến người ta liên tưởng đến cháo lòng của người miền Bắc. Tiết heo hoặc tiết vịt được đánh tan vụn, đổ nước vào, nấu chung với gạo rang, đậu xanh cho nhừ. Lòng heo hoặc vịt được làm sạch, cắt miếng vừa ăn rồi thả vào nồi đang đun, sôi lần nữa là ăn được.

Tuy nhiên, lòng sả cho rất nhiều ớt, ăn cay xé lòng, tê lưỡi. Người dân Quảng Trị thường chọn lòng sả những khi trời mưa để ấm lòng. Hoặc mỗi khi người cảm mạo, cần ra mồ hôi thì lòng sả là phương thức diệu kỳ, tác dụng không kém cháo hành tía tô.

Cháo vạt giường

Gọi là cháo nhưng lại không phải là cháo như bình thường. Cháo bột Quảng Trị nấu bằng sợi bột gạo với cá lóc. Dân địa phương thì gọi là cháo cá, còn người phương xa đến thì hay nhắc đến nó với cái tên cháo vạt giường. Ghé vào quán nhỏ ven đường, gọi một bát cháo vào bất cứ mùa nào trong năm, bạn đều hài lòng. Ở đây không có khái niệm cháo nóng chỉ ăn mùa lạnh. Ngay giữa trưa, nắng đổ lửa, người Quảng Trị vẫn xì xụp tay thìa tay đũa với món cháo vạt giường như thường.
Dulichgo
Một nhúm sợi vạt giường, chút cá lóc thơm, thêm hành ngò, ớt tươi và đổ nước dùng vào, thế là cháo đã sẵn sàng chờ khách thưởng thức. Một lần nữa vị cay nóng mặt, bỏng lưỡi của ớt chỉ thiên xứ này lại khiến món ăn trở nên khó quên hơn bao giờ hết.

Bún hến Mai Xá

Bún Hến Mai Xá là một đặc sản của làng Mai Xá (Gio Mai, Gio Linh, Quảng Trị). Gọi là bún hến nhưng ngon nổi tiếng lại do chắt chắt - một loài thuộc họ hến nhưng nhỏ và màu đậm hơn. Vì nhìn ngoài, 2 loại này khá giống nhau nên người ta ăn bún chắt chắt mà lại cứ ngỡ mình ăn bún hến.

Chắt chắt phi thơm hành, gia vị đến săn lại rồi đổ nước vào, thêm vài miếng gừng là xong nồi nước dùng ngon lành, ít béo, lại rẻ tiền. Cho bún vào tô, nhón thêm nhúm rau thơm, ngò lên trên và chan nước dùng vừa làm. Khi ăn, giã thêm chén muối ớt tươi cùng gừng, sao cho thật cay, thật nhuyễn để bên cạnh thưởng thức chung mới thật đúng món Quảng Trị.

Bắp hầm

Để có được món bắp hầm ngon này người ta phải chọn những hạt bắp nếp căng tròn bóng bẩy sáng loáng vàng tươi để hầm. Đãi thật sạch và ngâm sau một đêm, sáng sớm còn rất sớm, người ta vớt ra khi những giọt sương đêm chưa kịp rụng, bỏ vào nồi và đun nhẹ lửa bằng củi khô. Đợi khi bắp vừa chín tới thì bật nồi cho những thứ gia vị đã chuẩn bị sẵn từ trước, như đậu xanh luộc, đường, muối, tiêu, thêm một ít mè (vừng) trộn đều vào nhau.
Dulichgo
Bắp hầm là một món ngon riêng có của đất Quảng Trị khó có thể quên khi bạn đến thăm nơi này.

Canh ám làng Lam

Cùng với cháo bột Kẻ Diên, bánh ướt Phương Lang, mắm đam Trà Trì, canh ám làng Lam luôn là một trong những đặc sản ẩm thực của quê hương Hải Lăng (Quảng Trị).

Canh ám được nấu từ 2 loại thực phẩm chính đó là: cá lóc còn gọi là cá tràu) và rau Sông. Muốn nấu canh ngon thì cá lóc phải là cá lóc đồng, nếu cá có trứng là càng tuyệt vời. Còn rau sông thì phải vừa hái từ trên cây xuống và rửa sạch. Khi thưởng thức nước canh rau sông vừa béo, vừa có vị chua nhạt, vị chát. Nhiều người ăn chỉ cần chan nước canh này với cơm trắng thôi cũng thấy rất ngon rồi. Người ta thường ăn canh rau sông kèm với rau sống. Món ăn này được người Quảng Trị dùng trong các bữa ăn hàng ngày, các ngày giỗ, tết.

Rau xà lách xoong

Rau xà lách xoong có nhiều ở vùng Gio Linh, Vĩnh Linh, Cam Lộ, Hướng Hóa thuộc tỉnh Quảng Trị. Người dân địa phương quen gọi là rau liệt, vì cả cây rau mọc sát trên đá.

Rau xà lách xoong có thể được chế biến thành nhiều món bằng nhiều cách khác nhau: nấu canh với tôm tươi, luộc chấm với ruốc, làm rau sống hay đem xào qua với thịt bò. Nhưng có lẽ ngon nhất là xào với thịt bò, nói là xào với thịt bò nhưng  phải đợi khi thịt bò đã chín và thấm gia vị rồi tắt lửa sau đó mới bỏ rau vào, làm như vậy ngọn rau chỉ nửa sống nửa chín, ăn rất giòn.

Xà lách xoong là một đặc sản dân dã của vùng Quảng Trị, đến vùng đất này thì bạn nhớ đừng bỏ qua món ngon này.

Bánh khoái

Bánh khoái Quảng Trị được làm từ bột gạo, có chỗ cho thêm nấm rơm, hải sản, tuy nhiên, phổ biến nhất thì chỉ đơn giản với nhân tôm thịt giá đậu mà thôi. Bành khoái nhỏ nhắn bằng bàn tay, vừa ăn, vỏ bánh dày và giòn rụm.
Dulichgo
Điểm quan trọng không thể thiếu khi ăn bánh khoái là các loại rau kèm và nước chấm. Rau thì tùy từng nơi, dù thế nào cũng đủ các loại chính: cải non, chuối chát và trái vả xắt lát. Còn nước chấm, mà người Quảng Trị gọi là “nước lèo” mới thật hấp dẫn. Chế biến theo công thức riêng từ ruốc, gan và nạc heo xay nhuyễn, lạc vừng giã nhỏ, tỏi, ớt bột... nêm nếm khéo léo, thứ nước chấm này làm cho bánh khoái thật sự tròn vị.

Sài Gòn không thiếu bánh khoái, nhưng trái vả và cái vị riêng nước chấm thì chỉ có về Quảng Trị mới được hưởng trọn vẹn mà thôi.

Bánh bột lọc Mỹ Chánh

Thứ bánh rẻ tiền, nguyên liệu dễ tìm, chẳng có gì đặc biệt nhưng lại mang hương vị riêng biệt - là một trong những món ngon Quảng Trị. Bánh làm từ củ sắn mài nho nhỏ với nhân bên trong có thể là thịt lợn, thịt gà, tôm, đậu xanh...

Nổi tiếng nhất ở Quảng Trị là bánh lọc Mỹ Chánh. Vỏ bánh không bị chua hay nồng mà rất thanh. Nhìn từng chiếc bánh nhỏ xinh, trong suốt để lộ hình tôm đỏ hồng bên trong hấp dẫn không tả. Bánh bột lọc làm nhanh, ăn cũng lẹ. Cứ thế bóc vỏ ra, cầm bằng tay không chấm vào bát nước mắm pha nhạt, cho vào miệng cắn một phát hết nửa cái bánh.

Bánh ít lá gai

Nguyên liệu chủ yếu làm bánh ít lá gai gồm có lá gai, đậu xanh, lá chuối. Bánh ít dùng trước hết để thờ cúng tiên tổ trong những ngày lễ tết, huý kỵ. Rồi trong những việc hiếu hỷ: đám cưới mời cô bác một chiếc mừng duyên mới, ma chay ăn một miếng bánh ít phân ưu. Sau nữa bánh dùng làm quà cho người đi xa, mang theo như để thể hiện tấm lòng thơm thảo của người nhà quê…
Dulichgo
Ăn một chiếc bánh ít có cảm giác dẻo dẻo, lưỡi có vị bùi của lá quết và vị ngọt của đường nhân, mũi ngửi được hương thơm của đậu đỗ xanh rắc dầu chuối, tai lắng nghe những tiếng nhai “chắp…chắp…” có vẻ khoái khẩu thèm thuồng, mắt nhìn chiếc bánh ít thì liên tưởng đến mái nhà, chợt nhớ tổ tiên qua câu gợi ca dao “ngó lên nuộc lạt mái nhà/ bao nhiêu nuộc lạt nhớ ông bà bấy nhiêu”.

Bánh ướt Phương Lang

Mỗi khi nhắc đến tên Phương Lang là người ta đều nghĩ ngay đến món bánh ướt ngon nổi tiếng gắn liền với địa danh của làng. Cũng giống như bánh ướt ở các vùng khác trong cả nước, nguyên liệu chính làm bánh ướt ở Phương Lang chính là gạo. Gạo sau khi được vo sạch sẽ được ngâm nước trong một đêm. Sáng sớm hôm sau, thợ làm bánh sẽ tiến hành công đoạn xay gạo thành bột nước, rồi tráng trên hơi nước sôi.

Cách tráng bánh rất đơn giản: dùng một miễng vải có độ dày vừa phải, tráng một lớp bột lên trên đó, sau đó để trên nồi hơi đậy nắp vung nồi nước sôi lại. Sau một lúc thì lấy bánh ra. Bánh phải được tráng không quá dày mà cũng không được quá mỏng. Sau khi tráng xong, bánh sẽ được xếp chồng lên nhau. Để bánh nguội rồi dùng hoặc có thể sử dụng liền. Khi dùng bánh, người bán sẽ tách từng cái bánh ra cuốn lại và cho lên dĩa. Ăn cùng với bánh ướt là rau sống và tất nhiên là không thể thiếu đó là thịt heo luộc.

Theo Tùng Anh (Báo Gia đình & Xã hội)
Du lịch, GO!

Hàu Đất Mũi

Do nằm sát biển và có hệ thống sông ngòi, kênh rạch chằng chịt nên vùng đất ven sông, ven biển của vùng Đất Mũi Cà Mau rất thích hợp cho hàu sinh sôi, trú ngụ.

< Nuôi hàu lồng trên sông của ngư dân xã Đất Mũi, huyện Ngọc Hiển.

Ở vùng Đất Mũi Cà Mau, hàu tập trung sinh sống nhiều nhất ở khu vực Hòn Đá Bạc, xã Khánh Bình Tây, huyện Trần Văn Thời; trên các dòng sông ăn thông ra biển như Tam Giang, Cái Lớn, Bồ Đề, Đầm Dơi, Ông Đốc, Gành Hào... Đặc điểm của hàu là rất thích bám vào các bờ kè bằng bê tông, theo những miệng cống xổ tôm, những chân cầu, hàng đáy, những tảng đá ngầm xung quanh các đảo.

< Ngư dân xã Đất Mũi, huyện Ngọc Hiển thu hoạch hàu nuôi lồng trên sông.

Trong những năm gần đây, do đẩy mạnh việc chuyển dịch cơ cấu sản xuất, phần lớn diện tích đất sản xuất và các dòng sông, con rạch trong tỉnh Cà Mau đều bị nhiễm mặn nên rất thuận lợi cho hàu sinh sôi, nẩy nở. Hàu con phần lớn được sinh sản tự nhiên rồi theo các nhánh sông, dòng nước tìm đến những nơi thích hợp nhất để trú ngụ, phát triển. Khi lớn, hàu chỉ sống duy nhất ở một nơi cố định. Một khi đã gắn mình vào nơi đâu thì cho đến khi cuối đời hàu không bao giờ đi đâu hoặc di chuyển chỗ nơi sinh sống nữa. Theo thời gian, theo những con nước lớn – ròng, hàu cứ lớn dần lên. Cứ thế, con người cứ tìm đến thu hoạch.
Dulichgo
Việc khai thác hàu cũng rất đơn giản. Thông thường, nguời ta chờ cho nước triều xuống (nước ròng) thì hàu đã “lộ thiên” phơi mình trong nắng. Cứ thế, người khai thác cứ chọn những con lớn nhất rồi dùng dao, dùng đục để tách hàu ra khỏi nơi sinh sống. Sau đó, tách vỏ lấy ruột, hoặc để nguyên con (nếu chưa dùng đến). Tuy nhiên, người khai thác hàu đòi hỏi phải có kỹ thuật, kinh nghiệm, nếu không dễ bị hàu cắt đứt tay, chân vì vỏ hàu rất sắc bén.

< Khai thác hàu sinh sống theo cống xổ tôm.

Riêng việc khai thác hàu tại các tảng đá ngầm ven Hòn Đá Bạc thì có phần khó khăn hơn. Do mực nước thủy triều trên biển xuống thấp, hàu sinh sống ở mực nước sâu nên đa số người khai thác phải lặn, phải trầm mình dưới nước mới có thể khai thác được. Thời gian gần đây, ngư dân xã Đất Mũi, huyện Ngọc Hiển phát triển mạnh mô hình sản xuất nuôi hàu lồng để phát triển kinh tế gia đình nên hàu ở Cà Mau luôn đạt sản lượng lớn.

< Hàu nướng mở hành – một món ngon bổ dưỡng.
Dulichgo
Nhờ được sống trong môi trường tự nhiên giàu phù sa và sinh vật phù du nên hàu Đất Mũi Cà Mau lớn con, thân đầy ruột, thịt thơm ngọt đến lạ thường và không chê vào đâu được. Hàu là một là một loại hải sản, là một đặc sản ở vùng Đất Mũi Cà Mau. Thịt hàu là một loại thực phẩm tươi sống, là món ăn bổ dưỡng cho cả người lớn và trẻ em.

Hàu có thể chế biến được nhiều món ăn ngon như nấu cháo, nấu lẩu, xào giấm, tái chanh chấm mù tạc… Nhưng ngon nhất, hấp dẫn nhất là hàu nướng mỡ hành chấm muối tiêu chanh.
Về nơi cuối đất, du khách đừng bỏ lỡ cơ hội thưởng thức món ngon hải sản rất dân dã nhưng mang đậm hương vị của miền quê rừng biển – hàu Đất Mũi Cà Mau.

Theo Diễm Phương (Camau.gov)
Du lịch, GO!

Đặc sản mắm lóc Thới Bình

Ở tỉnh Cà Mau, khi nhắc đến mắm lóc, người ta sẽ nghĩ ngay đến mắm lóc Thới Bình, đây là địa phương làm mắm lóc ngon nổi tiếng. Mắm lóc là món ăn dân dã, mang đậm hương vị đồng quê, nếu ai đã từng ăn qua dù chỉ một lần thì cho dù có đi đâu, về đâu cũng không thể nào quên được mùi vị của nó.

Xưa kia, mắm lóc ở đây có đặc điểm không bao giờ có đầu, rất dễ phân biệt với mắm ở vùng khác. Vì vùng này cá nhiều vô kể, mỗi khi tát đìa, chụp đìa phải huy động cả xóm thức trắng đêm làm cá, nên phải cắt bỏ đầu để làm cho nhanh. Còn bộ lòng, trứng cá thì chủ nhà cất lại để làm món mắm lòng hay mắm trứng. Riêng món mắm lòng hay mắm trứng này chỉ khi nào có khách quý đến thăm thì chủ nhà mới đem ra khoan đãi.

< Mắm lóc chưng.

Phải rất công phu mới làm được con mắm ngon. Cá lóc làm sạch vảy, ruột và mang, rửa cho sạch nhớt rồi đem ướp với muối hột, để một thời gian cho muối thấm đều vào con cá.
Dulichgo
Khi muối đã thấm vào, người ta sẽ đem cá chao với nước đường, trộn thính (được làm từ gạo rang vàng, xay mịn) vào cho đều rồi đem ủ trong hủ hoặc khạp, dùng mo cau hoặc bọc nylon trãi trên mặt, ém thật chặt để khi đổ nước muối đã nấu lên trên để cá không bị thấm nước, đậy nắp lại cho kín, chờ đến khoảng 5 – 6 tháng thì có thể ăn được.

Mắm ngon nhất là mắm được ủ khoảng 6 tháng. Lúc này muối, đường, thính đã hòa quyện vào nhau làm cho con mắm đỏ au, vị mặn ngọt hòa lẫn, có mùi thơm đặc trưng.

< Lẩu mắm.
Dulichgo
Mắm lóc có thể chế biến thành nhiều món ăn ngon như: mắm chiên ăn kèm với thịt heo ba rọi, mắm kho, mắm chưng, mắm nấu lẩu, mắm trộn đu đủ…Ngoài ra, người ta có thể cắt thành những lát mỏng rồi đem trộn với chanh, tỏi, ớt, đường, bột ngọt để chế biến thành món mắm sống. Mắm sống phải ăn kèm với chuối chát, khóm, rau răm, ngò ôm, cà phổi hoặc trái bần xắt mỏng cùng với các món gia vị như gừng, tỏi, ớt…

Mắm lóc là món ăn dân dã, mang đậm hương vị đồng quê, nếu ai đã từng ăn qua dù chỉ một lần thì cho dù có đi đâu, về đâu cũng không thể nào quên được mùi vị của nó.

Theo Cổng TTĐT Tỉnh Cà Mau
Du lịch, GO!

Dừng chân bản Đồn ăn bánh củ chuối

(TTO) - Khách vãng lai trên quốc lộ 3 đi Thái Nguyên, Bắc Kạn, Cao Bằng hẳn sẽ tò mò khi bên dòng sông Cầu đoạn qua bản Đồn, huyện Chợ Mới, Bắc Kạn có khá nhiều quầy hàng mời dừng chân với một đặc sản khá lạ lùng: bánh củ chuối!

< Bánh củ chuối vừa chín tới.

Xưa nay tôi vẫn nghĩ củ chuối của một thời gian khổ đã qua rồi, bây giờ có lẽ người ta chỉ dùng củ chuối để nấu cám lợn, ấy thế mà lại có món bánh mang tên củ chuối. Sự tò mò đánh thức vị giác mặc dù vừa ăn bữa trưa ngon lành ở thủ phủ Bắc Kạn, tôi vẫn phải dừng chân. Và suốt thời gian ngồi chuyện trò với bà chủ hàng có cái tên xinh đẹp Thanh Xuân, tôi nhận ra cũng có rất nhiều ôtô chạy ngang cũng dừng lại.

< Hàng bánh dân dã bên đường.

Có người mua bí đao thơm, mua hồng không hạt, mua cơm lam và đáng nói nhiều người trong số đó mua bánh củ chuối. Như một món quà đặc biệt và dân dã của miền trung du.

Thoạt nhìn trông món bánh có vẻ được gói giống bánh gai, cỡ lòng bàn tay, có vài lớp áo. Bóc bỏ một hai lớp lá chuối phủ ngoài cùng là tới lớp sát với thân bánh, cũng phải tước nhẹ nhàng từng sợi mảnh cho khỏi dính. Kheo khéo kẻo nứt lớp bột dẻo, phần nhân được “mở cửa” sẽ bật ra ngoài khiến miếng bánh mất ngon.
Dulichgo
Khác với bánh gai có lớp vỏ bánh đen nhánh và nhân đậu xanh thường được cho thêm dừa, bánh củ chuối ở bản Đồn có lớp vỏ màu nâu óng, dẻo dính và nhân đỗ xanh đồ nhuyễn. Vị ngọt nhẹ nhàng, thơm thơm, thanh mát, vừa ăn vừa uống nước chè cũng có thể ăn tới 2-3 chiếc một lúc.

Chú bé con bán hàng thay mẹ bảo "có 5.000 đồng/chiếc thôi ạ". Tôi hỏi: "Bánh nhà mình làm hay đi mua về bán?". Chú bảo: "Mẹ em tự làm". Tôi nói: "Dạy chị làm với", cậu bẽn lẽn: "Chị đợi hỏi mẹ em". Vừa nói thì một phụ nữ tất tả xuất hiện trong nắng trưa. Chúng tôi đứa nằm võng, đứa ngồi ghế pha trà, đứa lấy dao dọc ống cơm lam, liên miệng buôn chuyện. Tôi phải hỏi đến mấy câu, cô chủ hàng mới tin là tôi muốn tìm hiểu cách làm bánh củ chuối.

< Bánh củ chuối - món quà quê dân dã của bản Đồn.

Chị nói đây là món bánh đặc sản của vùng, dân vẫn hay gói hằng ngày để bán làm quà quê cho khách qua đường. Củ chuối rừng, loại củ chuối bánh tẻ mua về gọt sạch, thái mỏng và ngâm nước tro cho sạch nhựa. Tôi thắc mắc thế nào là củ chuối bánh tẻ thì chị che miệng cười bảo: "Không biết đâu, người dân tộc đi rừng đào về đem bán ngoài chợ, gọi là củ chuối bánh tẻ thì mình mua thôi".

Củ chuối đã sơ chế được rửa sạch sẽ, cho vào nồi luộc kỹ đến khi chín nhừ, dùng chày giã thành bột mịn, hoặc hiện đại hơn giờ bà con mang đi xay thành bột rồi cho vào chảo xao kỹ, ngào với đường thành món nguyên liêu có màu cánh gián, để nguội. Một phần nguyên liệu củ chuối ngào đường sẽ được nhào với 9 phần bột nếp để tạo thành bột bánh.

< Đặc sản cây nhà lá vườn của bản Đồn.

Muốn bánh ngon thì gạo nếp phải chọn loại ngon, không lẫn gạo tẻ, ngâm nước qua đêm trước khi đem xay bột ướt. Không thì dùng bột gạo nếp khô nhào nước và nhào với bột củ chuối, nhưng bột bánh sẽ không được mềm mịn và thơm ngon bằng thứ bột bánh ướt. Mặt khác cũng không thể bảo quản lâu bằng. Chị cười cười giải thích ngay trước khi tôi lại cất lên vô số các câu hỏi.
Dulichgo
Nhân bánh thì tựa nhân bánh chưng, đỗ xanh làm sạch vỏ, đồ chín, trộn với đường, nắm thành từng viên nhỏ, nhân chỉ không có thịt trộn hạt tiêu thôi. Bánh được gói vuông vắn, hơi dẹt, vỏ bằng lá chuối, xếp vào nồi hấp khoảng 30 phút là chín, sử dụng được 2-3 ngày.

Mặc dù bánh củ chuối được làm khá kỳ công từ công đoạn chế biến củ chuối, nhào bột và làm bánh nhưng giá thành bán ra lại khá rẻ: 5.000 đồng. 
Bạn đã bao giờ thử món bánh dân dã này của bản Đồn, Chợ Mới, Bắc Kạn chưa?

Theo Thủy OCG (Dulich.Tuoitre)
Du lịch, GO!

Khoái khẩu với cá leo sông Thoa

(BQN) - Sông Thoa, chi lưu của dòng Vệ giang, khởi nguồn giữa hai huyện Nghĩa Hành và Mộ Đức. Khi vào địa phận huyện Đức Phổ, dòng sông này lại góp thêm nước của cả ba dòng Trà Câu, sông Trường và Lò Bó trước khi ra biển nên được xem là sông mẹ. Biết bao suối khe, kênh rạch đôi miền xuôi - ngược hòa nước chung dòng, tạo vẻ thơ mộng cho sông Thoa trước khi hòa vào đại dương qua cửa biển Mỹ Á.

Cư dân những làng xóm ven bờ bao đời cần mẫn giăng câu, chài lưới đánh bắt cá tôm trên sông. Thuở trước, sản vật dòng sông khá phong phú theo các mẹ, các chị lên chợ, vào bữa cơm của những gia đình. Đổi lại là tương cà, rau quả cho bữa ăn hàng ngày, dăm miếng kẹo lạc, vài tấm bánh đa cho con trẻ. Giờ sản vật sông Thoa ngày càng suy kiệt nhưng vẫn còn những con chép, con trôi dăm bảy ký, những con cá leo béo thơm làm nức lòng thực khách…

Chiều phai nắng, tôi và nhóm bạn rong ruổi ven bờ đoạn cuối bờ sông, nơi dòng nước sắp hòa vào đại dương bao la. Sông Thoa mùa cạn hiền hòa với dòng nước lững lờ trôi in nền trời xanh thẳm. Trên sông thấp thoáng bóng ngư phủ giăng lưới, quăng chài bắt cá tạo nên bức tranh thấm đẫm hồn quê. Và chúng tôi được người bạn ven sông chiêu đãi những món ngon chế biến từ cá leo thường ngày bơi lội trong dòng sông hằn trong ký ức của bao người. Cá leo sông Thoa có màu trắng pha vàng xám trên lưng, thịt săn chắc, hương vị thơm và rất béo dùng để chế biến các món: nấu canh chua, nướng, nấu cháo, chiên, nấu lẩu, um với khế…

Với món cá leo um khế thì dùng dao chặt vi, móc bỏ mang và ruột, rửa sạch nhớt rồi cứa vài đường trên thân cho nhanh ngấm gia vị. Khế chua sắp chín rửa sạch rồi dùng dao thái lát dọc. Đun dầu phộng sôi trên bếp rồi cho thêm ít nghệ tươi xay nhuyễn. Sau đó, cho cá vào và dùng đũa trở nhẹ cho săn thịt rồi thêm ít nước, gia vị: Muối, đường, bột ngọt… đun lửa nhỏ cho gia vị thấm đều vào cá. Ước chừng cá sắp chín thì cho khế thái lát vào lẫn với cá đến khoảng hơn mươi phút, thêm ít tiêu xay nhuyễn rồi nhấc xuống khỏi bếp.

Đĩa cá leo um khế với màu sẫm của cá và màu vàng của khế điểm thêm màu xanh của vài nhánh rau thơm trông thật bắt mắt. Thịt cá thơm phức, vị ngọt béo hòa quyện với vị chua từ khế xen lẫn hương vị của gia vị cứ lưu mãi nơi đầu lưỡi, phảng phất hương vị phù sa từ sông quê.
Dulichgo
Cả nhóm đang “ngất ngây” với món cá leo um khế cùng dăm ly rượu đế thì anh bạn cho những con cá đã làm sạch lên vỉ sắt nướng trên bếp than hồng. Sau vài phút da cá sẫm màu, mỡ chảy xèo xèo bốc mùi thơm phức lan tỏa theo gió. Anh chẻ đôi những trái đậu bắp rửa sạch rồi cho lên vỉ nướng cùng cá đến sẫm màu để ăn cùng với cá cho thêm “tròn vị”.

Chén muối hạt giã nhuyễn với ớt, vắt thêm tí nước cốt chanh đặt cạnh đĩa cá nướng như mời gọi. Gắp miếng thịt cá chấm vào chén muối rồi đưa vào miệng để cảm nhận vị ngọt béo từ cá quyện với vị mặn của muối hòa cùng vị cay của ớt lẫn vị chua từ chanh. Nhẩn nha nhai thêm nhánh rau thơm thì dường như bao hương vị vào cả trong miệng rồi lan tỏa lên mũi, vô cùng sảng khoái. Thêm miếng đậu bắp nướng nghe giòn tan trong miệng càng thêm phấn khích…

Ôi! Dòng sông Thoa hiền hòa thơ mộng trong mùa cạn và mênh mang nâu đỏ phù sa trong mùa lũ đã dâng bao sản vật cho đời. Và tấm lòng chất phác của cư dân đôi bờ như níu chân lữ khách trở về để thưởng thức những món ngon từ con leo, con chép… nơi dòng sông yêu dấu.

Theo Trang Thy (Báo Quảng Ngãi)
Du lịch, GO!